---
title: "Dato versus sentimentu"
date: 2024-12-19
language: pap
topics: ["apple", "data", "experiment", "heart", "running", "sport", "watch"]
source_url: https://willem.com/pap/2024-12-19_dato-versus-sentimentu/
---
# Dato versus sentimentu

*Kore dos maratòn den 6 siman*

> Mas frua e luna akí mi a kore e Valencia Marathon (42KM), apénas seis siman despues ku mi a kaba mi promé maratòn di tur mi bida na Amsterdam. Mi a usa dos manera diferente pa e dos kuras akí: kore riba sentimentu i kore riba dato. E eksperensia tabata masha diferente, laga mi splika bo den e artíkulo akí.

## Antesedente

Si bo ta amigu di e blog, bo sa ku mi tin un debilidat pa dato (https://willem.com/blog/data/) i ku mi ta eksperimentá hopi ku diferente sensor_di_salud (https://willem.com/en/wearable-sensors-measuring-the-body-questioning-the-data/) i fitness_tracker (https://willem.com/en/sport-and-the-body-training-tracking-and-learning-to-listen/). Despues ku mi a kaba mi_promé_mei_maratòn (https://willem.com/en/2024-03-24_half-marathon/) mas frua e aña akí, mi a puntra mi mes kuantu util dato di salud i di fitness realmente ta (https://willem.com/en/2024-01-16_health-and-fitness-data/). E enkuesta bou di e artíkulo ei ta mustra ku 17% di boso no ta kolektá niun dato.

Gent ku ta pro dato ta bisa ku solamente loke bo midi, bo por maneha òf mehorá. Dato di salud i di fitness por sigui e progreso ku bo ta hasi. Hende ta usa nan komo motivashon i komo manera pa mustra nan amigunan riba Strava (https://strava.com).

Pa kontrali, hende ku ta kritiko di dato ta bisa hopi bes ku sentimentu ta importante. Komo spesie nos a evolushoná miles di aña sin dato, nos ta traha pa usa nos mes sentidu. Dato por tin resultado negativo, inkluso emoshon negativo, i e por krea presion artifisial ku ta kondusi na stres. Mi ta rekomendá pa lesa e studio ekstenso "The_Dark_Side_of_General_Health_and_Fitness_Related_Self-Service_Technologies" (https://willem.com/etcetera/2024-12-19_chen-et-al-2024-the-dark-side-of-general-health-and-fitness-related-self-service-technologies-a-systematic-review-of.pdf) di Chen_et_al (https://journals.sagepub.com/doi/10.1177/07439156231224731), ku ta trata e literatura akadémiko ampliu riba e tema akí.

Mi ta na mei kaminda, ta eksperimentá ku diferente manera pa mira kon e ta traha pa mi. Ku dos maratòn planiá den seis siman, mi a disidí pa hasi un eksperimentu chikitu: kore un maratòn riba sentimentu i e otro riba dato.

## Manera A: Sentimentu

E promé_maratòn (https://willem.com/en/2024-10-20_marathon/) mi a kore sin niun dato den tempu real. Mi a konfia solamente riba mi sentimentu, mi a bisti un relòshi_analógiko (https://willem.com/en/watches-and-time-a-decade-of-horology-technology-and-craft/) i mi a 'midi' distansia simplemente pa tene kuenta di e diferente poste di indikashon na e ruta. Mi a skohe mi ritmo pa sinti mi kurpa, purba balansá velosidat ku resistensia. Mi a bisti mi WHOOP (https://willem.com/en/2022-01-14_wearing-whoop-4-0/), pero e tabata traha den fondo i a duna mi e dato di frekuensia kardíako despues di e kuras.

## Manera B: Dato

E di dos maratòn mi a kore ku dato den tempu real. Mi a usa un Apple Watch Ultra 2 ku tabata mustra mi ritmo aktual, mi ritmo promedio, mi frekuensia kardíako aktual, distansia kori i tempu pasá. Apart di su pantaya, e relòshi tabata vibrá kada 1KM i mustra un resumen di e progreso te ya. Mi a planifiká mi ritmo di antemano, ku un tempu promedio spesífiko ku lo laga mi kaba e 42 kilometer un tiki mas lihé ku mi promé maratòn.

## Kon a bai?

Sentimentu ta un medida poderoso i balioso. Pero ku dopamina i emoshon durante e kuras, ta difísil pa sinti e diferensia entre un ritmo di 150 BPM i un di 165 BPM, miéntras ku e último ta hopi mas duru pa mantené pa hopi ora. Promé ku mi promé maratòn mi a kore vários rondo di entrenamentu, te na 30 kilometer. Mi a siña kon pa maneha mi mes te na e distansia ei. Pero ora mi a pasa e marka di 28K durante e maratòn kompletu, mi rendimentu a kai di repente. Mi no por a mantené e ritmo ku mi a kuminsá, mi a mester bai mas poko poko i lucha mentalmente kontra e gana imediato pa stòp. Na final mi a supera e baha akí i mi a kaba e maratòn den 4 ora i 15 minüt.

![Manera A: Mi no por a mantené e 'ritmo di bon sentimentu', loke a kousa un kaída na mei maratòn (manera mustrá den e dato di despues di e kuras)](https://willem.com/global/images/81547313ecbb.webp)

![Manera A: Bo por mira mi frekuensia kardíako subi na mei maratòn, hopi haltu pa e ta sostenibel; ora mi a bai mas poko poko mi a bringé bèk den un zona manehabel](https://willem.com/global/images/b8ce2194acc1.webp)

Basá riba e eksperensia di mi promé maratòn, mi a siña ku mi mester kuminsá e di dos kuras mas poko poko. Mi a stablesé un ritmo di 5'55"/km pasobra e ta un number fásil pa kòrda i e tabata hopi serka di e ritmo promedio di mi promé maratòn. Mi meta tabata pa keda serka di e ritmo akí pa lo ménos durante e promé 35 kilometer. Despues mi a planifiká pa 'lòs' i wak ki ritmo mi por kore pa e último kilometernan.

![Manera B: Maneha e ritmo durante e promé 35 kilometer, despues aselerá](https://willem.com/global/images/0912c7a4847f.webp)

Mi tabata wak mi relòshi regularmente miéntras mi tabata kore, i mi tabata ahustá mi ritmo konstantemente pa bai un tiki mas poko poko òf mas lihé pa mantené e number nan ariba kontrol. Apart di mi ritmo, mi tabata wak mi frekuensia kardíako tambe. Mi tabata sa ku si e BPM subi masha hopi, lo ta imposibel pa mantené e ritmo. Mi a logra keda bou di 155 BPM durante e promé 60% di e distansia. Mi a sinti hopi mihó, ku hopi mas kapasidat pa kompletá e kuras. Na final mi a por a pasa hopi hende ku a kai, loke a stimulá mi pa bai ainda mas lihé. E último kilometer tabata e mas lihé i mi a kaba e maratòn den 4 ora i 8 minüt.

## Konklushon

Despues di kaba mi promé maratòn, basá riba sentimentu, mi a deskribí djé komo "kasi spiritual den su profundidat". Mi ainda ta mira e eksperensia ei atras komo algu ku a tin un efekto profundo riba mi. Kai i lanta bèk a hasi mi komprondé ku mi ta hopi mas fuerte ku mi ta pensa hopi bes. E poder mental ku esaki a duna mi, ainda ta resoná den mi. Kontrali, maske mi ta orguyoso di a mehorá mi rekòrd personal, e di dos maratòn ta sinti mas basia pa mi. E dato a hasi mi bai mas lihé, pero e a kita algu: e tabata ménos desafiante.

Klaro mi ta komprondé ku mi por "redeskubrí" e desafio akí pa hasi e mas difísil pa mi mes: manera bai mas lihé. Esaki ta loke mi ta planifiká pa e aña ku ta bin: apuntá pa un tempu final di menos ku 4 ora, tal bes mes mihó.

Pero na final mi ta spera ku ora mi gana mas eksperensia, mi lo por konosé mi mes i mi kurpa sufisientemente bon pa hasi esaki sin dato. Pa logra rendimentu máksimo pa medio di balansá kurpa i mente. Esaki ta algu pa kore pa djé, ha!

![Kaba 2 maratòn den 6 siman (Robes: Amsterdam, Drechi: Valencia)](https://willem.com/global/images/0022d3a4d903.webp)
