---
title: "Smartphone Durabel"
date: 2025-03-05
language: pap
topics: ["Durable", "Freedom", "android", "apple", "cloud", "design", "review", "smartphone"]
source_url: https://willem.com/pap/2025-03-05_smartphone-durabel/
---
# Smartphone Durabel

*Fairphone ku /e/OS, Android sin Google*

> Miéntras mi tabata sinta den trein, e hòmber dilanti di mi a sorprendé mi: for di su pantalon elegante e a saka un pida di teknologia masha gastá, ku hopi patina. Nos ta biaha promé klas i huzgando pa su ropa di klas, e hòmber aki no ta di medionan limitá. Manera un Porsche ku a kore hopi, e kos aki a mira akshon. Solo ku ta pega riba e marko di metal ta revelá un tinte verde, mi ta rekonosé e komo un Fairphone di un generashon mas bieu ku ainda ta sigui fuerte. Esaki a kambia mi bista riba smartphone, lesa huntu pa mira.

![Desgaste komo trofeo: kore ku un Porsche òf usa un Fairphone, e skarnan ta konta e storia épiko, kore na Zandvoort ku mi amigu Niels!](https://willem.com/global/images/6b41c67e2af8.webp)

Diferente di e telefònnan di punta frágil ku nan pida di glas pegá delikadamente, e Fairphone ta traha pa aguantá i pa wòrdu repará. Su resistensia militar na kaida i su klasifikashon IP55 kontra awa i stof ta kompletá ku akseso fásil na su pidanan. Si ta nesesario, bo por reemplasá kasi tur pida, inkluyendo e bateria di 4200mAh. E ta kore Android estándar ku aktualisashon garantisá te na 2031, posibel pa e skoho di un chip industrial di IoT ku ta duna e telefòn su poder. E Qualcomm Dragonwing QCM6490 ku 8 kerne i 8GB RAM ta desèñá ku durabilidat den mente, krítiko pa aplikashon di nivel di empresa kaminda kambia chipset kada temporada no ta dezeabel. E chipnan Dragonwing ta duna poder na barku nautiko, grúa di haf, fábrika i vários drone. Ta bon pa apresiá e pensamentu profundo tokante durabilidat ku e kompañia Fairphone ta pone den su desèño, yegando hopi mas leu ku djis aparensia.

![Fairphone ta funshoná ku e mesun chip Dragonwing ku ta wòrdu usá den barku, grúa, drone i fábrika industrial](https://willem.com/global/images/1a9d4dc0c642.webp)

![Desèñá pa dura i fásil pa repará: Fairphone 5 por wòrdu habrí ku enstrumentonan estándar](https://willem.com/global/images/161b2dd6a5ef.webp)

E telefòn ta bin ku Google Android estándar, kompletamente kompatibel ku tur e apps den e Play Store. Bo ta liber, di tur manera, pa habri e bootloader i instalá kualkier software ku bo ke. Un opshon alternativo popular ta Android sin Google, /e/OS (https://e.foundation/e-os/). Esaki ta duna bo un sistema operativo limpi i flaku ku bo por ahustá na bo gustu i ku bo por usa sin **niun** nesesidat di un kuenta di cloud. Ta fásil di stima e bentahanan di privasidat ku e liberashon aki di e gran tech merikano ta duna bo, ma mi ta partikularmente sorprendé pa e aumento den efisiensia di software: sin tur e basura mi uso di bateria ta wòrdu midí den **DIA** ora mi ta kore /e/OS.

![Ku Android sin Google, e bateria di mi Fairphone ta dura dia](https://willem.com/global/images/96f87ceaa132.webp)

Inspirá pa e libertat di e Framework_laptop (https://willem.com/en/2025-02-10_better-laptop/) reparabel, mi a disidí pa kambia pa Fairphone mas o menos un luna pasá. Migrá for di iPhone por ta un tiki difísil. Mi lo rekomendá ku bo promé liberá_bo_mes_di_Apple_Photos (https://willem.com/en/2020-08-31_free-from-the-icloud-escaping-apple-photos/) i ku bo kambia pa un estándar_habrí_pa_sinkronisashon_di_adres_i_agenda (https://willem.com/en/2020-02-28_your-own-addressbook-and-calendar-cloud/). Mas ku bo ta menos dependé di un servisio propietario partikular, mas fásil e ta pa kambia. Tin hopi mekanismo sutil di vendor lock-in ku por ta atrapa bo, manera:

- **Kontròl pa mayornan** riba e iPad di bo yunan ta rekerí un aparato Apple pa bo tambe; mi a baha kontròl pa mayornan mas, pasobra mi ta buska pa instilá mas responsabilidat propio den mi yunan, esaki ta definitivamente un trabou den progreso

- **Reading List i Bookmarks di Safari** no ta sinkronisá ku aparatonan ku no ta Apple; mi a resolvé esaki dor di adoptá un archivo simpel di bookmarks

- **Find My** (Friends, AirTags, Peripherals ) ta traha solamente si bo tin un aparato Apple; alternativanan ta existí ma kambia ta enkombrante

- **Facetime** yamadanan di video por wòrdu inisiá solamente si bo tin un aparato Apple; felismente tin hopi otro app pa yamada di video

- **iMessage** ta solamente pa Apple, mi a kambia pa WhatsApp, Signal i e-mail

- **Bukinan** kompra den e Apple iBook Store por wòrdu lesá solamente riba aparatonan Apple, tiendanan manera Kobo ta traha na tur plataforma i tin vários opshon sin DRM disponibel tambe

- **Data struktura di salú i fitness** ta kandá den Apple HealthKit, eksportá e ta posibel, ma e ta aplaná i simplifiká e data òf e ta rekerí apps di tersero pa lesa e archivonan eksportá

Bo eksperiensia por ta diferente, ma niun di e kosnan aki no a tene mi for di kambia. Duna bo mes un chèns pa kustumbra ku Android, i bo lo probablemente haña karakterístika i libertat ku no ta existí riba otro plataforma. Algun kos ku mi gusta:

- Mi por usa rsync pa kopia outomátikamente potrèt i data di entrenamentu pa mi laptop, no ta nesesario cloud, dor di e wifi lokal usando Syncopoli (https://f-droid.org/packages/org.amoradi.syncopoli/)

- Mi ta usa e "unLauncher" (https://f-droid.org/packages/com.jkuester.unlauncher/) minimalístiko na lugá di pàgina yen di ikono koló i widget ku ta grita pa atenshon

- Mi por *pèrmití* eksplisitamente apps spesífiko pa sigui kore den fondo, sin ningun restrikshon riba energia òf rekurso di komputashon, esaki ta útil pa algun di e kosnan raro ku mi ta hasi pa trabou

- Mi por tin notifikashon di email push selektivo usando IMAP-idle (https://en.wikipedia.org/wiki/IMAP_IDLE) i e Thunderbird-app (https://f-droid.org/packages/net.thunderbird.android/) sin mester depende di protokòl spesífiko di vendedor òf servisio di cloud manera Microsoft 365, Gmail òf iCloud

- Mi a aumentá e memoria di almasenahe pa_€90 (https://duckduckgo.com/?t=ftsa&q=SanDisk+MicroSDXC+Extreme+Pro+1TB+200MB%2Fs+&iax=shopping&ia=shopping) te 1TB, un aumento similar di memoria den iPhone 16 Pro ta kosta € 630

Mi ta seguro ku lo mi deskubrí mas kos pa gusta, pasobra mi ta spera di sigui usa e Fairphone. Tabatin *un ultimo kos* ku mi tabata kier hasi pa hasi mi Fairphone mi propio. Mi gusta kos tin nan koló natural i krú. Mi_relòshi_ta_titanio (https://willem.com/en/2020-11-30_designing-my-own-watch/)  i mi_a_kita_e_pintura_di_mi_bisikleta (https://willem.com/en/2018-06-09_removing-paint-from-a-bike-frame/). Mi a disidí pa desarmá e Fairphone i kita su kobertura di PVD, hasiendo e aluminio kompletamente visibel den su koló natural. Mi a usa un pida di papel di liha pa kepia e marko di metal ku kuidou. Mi sa ku e aparensia aki no ta pa tur hende, ma mi a topa ku un post riba X ku a gana hopi atenshon, ku a asegurá mi ku mi no ta so den apresiá e bellesa krú di enstrumentonan bon uzá. E telefòn awor ta úniko i mi propio, mi stima e.

![Laga enstrumentonan ta enstrumento: laga e aluminio ta manera un lona ku ta mustra patronnan di uso](https://willem.com/global/images/5c6f7efa4658.webp)

![Usando papel di liha pa kita pintura for di e Fairphone](https://willem.com/global/images/94f1e27c8056.webp)

## Konklushon

Mi a kambia di opinion tokante aktualisá mi smartphone frekuentemente. E promé añanan di inovashon moderno di smartphone a pasa. Modelonan mas nobo ta mas i mas similar na modelonan anterior. E bentahanan real i tangibel di tin un smartphone nobo ta bira mas chikí. Spesialmente si bo por repará pidanan ku ta sufrí desgaste. I si bo kita peso i bloat inesesario for di e software, bo lo wak akshon masha bon, manera e Porsche riba pista!

### Deskuento di €50 riba Fairphone

Ta konsiderá kompra un Fairphone? Si bo usa e link aki bo ta haña €50 di deskuento: shop.fairphone.com (http://rwrd.io/a80ja9v?c).

![Mi Fairphone 5 den aluminio natural ku e unLauncher riba /e/OS sin Google](https://willem.com/global/images/57aa1563d072.webp)
